Fantom Ekstremite Ağrısı

Ampute edilen uzvun var olmayan kısmında hissedilen şiddetli ağrıya Fantom ekstremite ağrısı denir. FA’nın oluşumunu açıklamak için çeşitli teoriler ileri sürülmüştür, fakat başarılı tedavi seçenekleri halen sınırlıdır. Ağrının, çeşitli fiziksel veya psikolojik faktörler nedeniyle ortaya çıkabileceği veya alevlenebileceği ileri sürülmektedir. Fantom ağrı dışında fantom hissi yani ampute uzvun hissedilemeye devam etmesi de söz konusudur ve genellikle hastalar tarafından tolere edilebilir. FA’nın en sık tanımlanan tipi yanıcı ve kramp şeklindedir. Kaşıntılı veya keskin ağrı da eşlik edebilir. Ağrı devamlı ve gün boyunca çeşitli alevlenme dönemleri ile hissedilebilir. Amputasyonların en sık nedenleri travma ve vasküler hastalıklardır. FA’sına ek olarak geriye kalan ekstremite kısmı veya güdük ağrısı da birçok hastada mevcuttur. Güdük ağrısı saplanıcı, şok edici ve yanıcı tarzdadır ve güdüğün alt ucunda, yaraya yakın alan ile sınırlıdır. Yüzeyel yaralar, enfeksiyonlar, kemik mahmuzları ve cilt patolojileri güdük ağrısına neden olmaktadır.

 

FA, nöropatik ağrı olarak sınıflandırılır ve santral veya periferik sinirlerin hasarıyla ilgilidir.  Ekstremite amputasyonu dışında, meme, rektum, penis, testis, göz, dil veya diş gibi diğer vücut parçalarının cerrahi olarak çıkarılmasından sonra da fantom ağrısı görülebilir. Fantom hissi ve fantom ağrısının tedavisinde; sinir blokları, epidural steroid enjeksiyonu, spinal kord stimülasyonu gibi yöntemler uygulanmaktadır.